İŞVERENE KREŞ YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın hazırladığı yönetmelik değişikliği taslağı, kadın istihdamını ve çalışan annelerin iş hayatındaki koşullarını doğrudan etkileyecek yeni yükümlülükler getiriyor.
Çalışma hayatında kadın istihdamını desteklemeye yönelik yeni bir düzenleme hazırlığı gündemde. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmelik değişikliği taslağıyla, belirli sayının üzerinde kadın çalışanı bulunan işverenlere çocuk bakım hizmetleri konusunda yeni sorumluluklar getirilmesi öngörülüyor. Taslağa göre 150 ve daha fazla kadın çalışanın bulunduğu iş yerlerinde, çalışanların 0-6 yaş grubundaki çocukları için kreş, gündüz bakımevi veya okul öncesi eğitim hizmeti sağlanacak. İşverenler bu hizmeti kendi bünyelerinde kurabilecekleri gibi birden fazla işverenin ortak oluşturacağı bir kurum üzerinden veya yetkili kuruluşlarla anlaşarak da karşılayabilecek. Kreş ve gündüz bakımevlerinin kuruluş ve işletme giderlerinin işverenler tarafından üstlenilmesi planlanıyor.
HESAP İLÇE BAZINDA YAPILACAK
Yükümlülüğün belirlenmesinde yalnızca tek bir iş yerindeki çalışan sayısı dikkate alınmayacak. Aynı işverenin aynı ilçe sınırları içerisindeki iş yerlerinde çalışan kadınların toplamı esas alınacak. Ayrıca çocuğunun annesi hayatını kaybetmiş veya velayeti babaya verilmiş erkek çalışanlar da gerekli çalışan sayısının hesabına dahil edilecek. Böylece düzenlemenin yalnızca kadın çalışan sayısına dayalı dar bir uygulama olmaktan çıkarılması hedefleniyor.
100 ÇALIŞANA EMZİRME ODASI
Taslakta 100 ve daha fazla kadın çalışanın bulunduğu iş yerleri için de emzirme odası şartı öngörülüyor. Bu alanlar yalnızca çocuk emzirmek için kullanılmayacak. Çalışan annelerin süt sağabilmesi ve sağdıkları sütü uygun hijyen koşullarında muhafaza edebilmesi de düzenlemenin kapsamına alınacak. Mevcut yönetmelikte de 100-150 kadın çalışanı bulunan iş yerleri için emzirme odası, 150’den fazla kadın çalışanı bulunan iş yerleri için ise çocuk bakım yurdu düzenlemesi bulunuyor. Yeni taslakla bu yükümlülüklerin kapsamının ve uygulama biçiminin yeniden düzenlenmesi hedefleniyor.
İŞVERENE YENİ MALİYET
Düzenlemenin işletmeler açısından en önemli sonuçlarından biri çocuk bakım hizmetlerinin finansmanı olacak. İşverenlerin kendi kreşlerini kurması halinde kuruluş ve işletme giderlerini üstlenmesi gerekecek. Ortak kreş veya yetkili kurumlarla yapılacak anlaşmalar da işletmeler açısından ilave bir maliyet oluşturabilecek. Öte yandan düzenlemenin çalışan annelerin iş gücünde kalmasını kolaylaştırarak işverenlerin deneyimli personeli korumasına katkı sağlaması hedefleniyor. Çocuk bakımına erişimin kolaylaşması, doğum sonrasında işten ayrılma eğiliminin azaltılması ve kadınların çalışma hayatındaki sürekliliğinin desteklenmesi düzenlemenin ekonomik boyutunu oluşturuyor.
RİSKLİ İŞLERE SINIRLAMA
Taslak yalnızca kreş ve emzirme odalarıyla sınırlı değil. Gebe, yeni doğum yapmış ve emziren çalışanların sağlık ve güvenliğini ilgilendiren yeni koruyucu hükümler de getiriliyor. Risk tespit edilmesi halinde çalışma koşulları veya çalışma saatlerinin geçici olarak değiştirilmesi, gerektiğinde çalışanın sağlık durumuna uygun başka bir göreve aktarılması planlanıyor. Görev değişikliği nedeniyle çalışanın ücretinde kesinti yapılamayacak. Gebe çalışanların ağır fiziksel ve biyolojik risklere maruz kalabilecekleri bazı işlerde çalıştırılmasına da sınırlamalar getirilmesi öngörülüyor. Yer altı maden işleri, belirli radyasyon kaynakları, tehlikeli kimyasallar ve yüksek gürültü gibi riskler taslakta özel olarak ele alınıyor.
